Samorząd uczniowski w szkole bywa postrzegany głównie jako organizator dyskotek, akcji charytatywnych czy dni tematycznych. Praktyka szkolna pokazuje, że dość rzadko traktuje się go jako organ, który może reprezentować interesy uczniów. Tymczasem prawo oświatowe przyznaje samorządowi uczniowskiemu konkretne kompetencje.

Zgodnie z ustawą Prawo Oświatowe w szkole i placówce działa samorząd uczniowski, zwany dalej “samorządem”, który to tworzą wszyscy uczniowie szkoły. Nie jest więc organem, które powstaje fakultatywnie, jego istnienie nie jest też zależne od decyzji dyrekcji. Jego istnienie wynika wprost z ustawy.

Również regulamin samorządu jest uchwalany przez ogół uczniów w głosowaniu równym, tajnym i powszechnym, a dyrekcja, nauczyciele nie mają prawa decydować za uczniów.

Jakie uprawnienia przysługują samorządowi?

Art. 85 ust. 5 ustawy Prawo Oświatowe wskazuje, że samorząd może przedstawiać radzie szkoły lub placówki, radzie pedagogicznej oraz dyrektorowi wnioski i opinie we wszystkich sprawach szkoły lub placówki.

W szczególności wyróżniono prawa samorządu do zapoznawania się z programem nauczania, z jego treścią, celem i stawianymi wymaganiami, jawnej i umotywowanej oceny postępów w nauce i zachowaniu, prawo do organizacji życia szkolnego, umożliwiające zachowanie właściwych proporcji między wysiłkiem szkolnym a możliwością rozwijania i zaspokajania własnych zainteresowań, prawo redagowania i wydawania gazety szkolnej, prawo organizowania działalności kulturalnej, oświatowej, sportowej oraz rozrywkowej zgodnie z własnymi potrzebami i możliwościami organizacyjnymi w porozumieniu z dyrektorem, prawo wyboru nauczyciela pełniącego rolę opiekuna samorządu.

Samorząd uczniowski ma także prawo do zaopiniowania propozycji wprowadzenia jednolitego stroju na terenie szkoły oraz podejmowania działań z zakresu wolontariatu.

Szukając dalej można dotrzeć również do informacji, że samorząd uczniowski również opiniuje w przypadku procedury skreślenia z listy uczniów, w szkołach ponadpodstawowych może wnioskować o powstanie Rady szkoły, uczestniczyć w konsultacjach dotyczących ustalenia dodatkowych dni wolnych od zajęć, a także składać wnioski o nadanie imienia szkole czy wnioski o przyznanie stypendium Prezesa Rady Ministrów.

Wobec tego samorząd uczniowski nie jest wyłącznie organizatorem wydarzeń szkolnych, lecz jest ustawowym reprezentantem uczniów. Prawo przyznaje SU szerokie prawa opiniowania, składania wniosków oraz kształtowania życia szkolnego. Dość często uprawnienia te jednak nie zostają wykorzystane z powodu braku świadomości ich istnienia. Realny wpływ samorządu zaczyna się od wiedzy o przysługujących mu kompetencjach. Samorząd uczniowski ma wiele praw, trzeba je tylko znać i odważyć się z nich korzystać.

Jeżeli w twojej szkole dochodzi do naruszeń, możesz skontaktować się z nami i uzyskać pomoc. 

Napisz na twojeprawa@variaposnania.pl i prześlij wszystkie najważniejsze informacje, włącznie z nazwą i adresem szkoły. Pomagamy za darmo i anonimowo, w całej Polsce! Interwencję podejmujemy dopiero po uzyskaniu Twojej zgody. Twoje dane osobowe są bezpieczne, pozostaniemy też w kontakcie z Tobą przez cały czas trwania interwencji.